วันไข่ตกนับยังไง? วิธีคำนวณวันไข่ตก อาการ และลักษณะมูกไข่ตก

สรุปสั้น: ไข่มักตกประมาณ 14 วันก่อนประจำเดือนรอบถัดไปจะมา (ไม่ใช่ 14 วันหลังประจำเดือนหมดเสมอไป) ช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์สูงที่สุดคือราว 5 วันก่อนไข่ตกจนถึงวันไข่ตก เพราะอสุจิอยู่ในร่างกายผู้หญิงได้หลายวัน แต่ไข่อยู่ได้เพียงราว 12–24 ชั่วโมง สัญญาณที่ช่วยสังเกตได้ เช่น มูกช่องคลอดใส ลื่น ยืดได้คล้ายไข่ขาวดิบ หรือใช้ที่ตรวจไข่ตกช่วยยืนยัน

สำหรับคู่ที่วางแผนมีลูก การรู้ว่าไข่ตกวันไหนช่วยให้กำหนดช่วงมีเพศสัมพันธ์ได้ตรงจังหวะมากขึ้น บทความนี้สรุปวิธีนับวันไข่ตกแบบเข้าใจง่าย อาการที่ร่างกายส่งสัญญาณ ลักษณะมูกไข่ตก และเมื่อไหร่ที่ควรปรึกษาแพทย์

วันไข่ตกคืออะไร

วันไข่ตก (Ovulation) คือวันที่รังไข่ปล่อยไข่ที่สุกแล้วออกมาเพื่อรอการปฏิสนธิ โดยปกติเกิดขึ้นเดือนละครั้ง ไข่ที่ตกออกมามีชีวิตอยู่ได้ประมาณ 12–24 ชั่วโมง ขณะที่อสุจิสามารถอยู่ในระบบสืบพันธุ์ของผู้หญิงได้นานหลายวัน ช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์จึงเป็นช่วงราว 6 วัน คือ 5 วันก่อนไข่ตกรวมกับวันไข่ตก

วิธีนับวันไข่ตกจากรอบเดือน

• จดวันแรกที่ประจำเดือนมาทุกเดือน ต่อเนื่องอย่างน้อย 3–6 เดือน โดยนับวันแรกที่มีเลือดประจำเดือนเป็น “วันที่ 1”
• หาความยาวรอบเดือน คือจำนวนวันจากวันแรกของประจำเดือนรอบนี้ ถึงวันก่อนประจำเดือนรอบถัดไปจะมา
• นำความยาวรอบเดือนลบด้วย 14 จะได้วันไข่ตกโดยประมาณ
• ช่วงมีโอกาสตั้งครรภ์สูง คือ 5 วันก่อนวันไข่ตกจนถึงวันไข่ตก

ความยาวรอบเดือน	วันไข่ตกโดยประมาณ (นับจากวันแรกของประจำเดือน)	ช่วงมีโอกาสตั้งครรภ์สูง
21 วัน	วันที่ 7	วันที่ 2–7
28 วัน	วันที่ 14	วันที่ 9–14
32 วัน	วันที่ 18	วันที่ 13–18
35 วัน	วันที่ 21	วันที่ 16–21

ตัวเลขนี้เป็นการประมาณ ร่างกายแต่ละคนและแต่ละเดือนอาจคลาดเคลื่อนได้หลายวัน โดยเฉพาะช่วงที่เครียด ป่วย หรือพักผ่อนไม่พอ

ถ้ารอบเดือนไม่สม่ำเสมอ นับวันไข่ตกได้ไหม

ถ้ารอบเดือนแต่ละเดือนยาวไม่เท่ากัน การนับจากปฏิทินจะแม่นน้อยลง ควรใช้หลายวิธีร่วมกัน เช่น สังเกตมูกและใช้ที่ตรวจไข่ตก หากรอบเดือนสั้นกว่า 21 วัน ยาวกว่า 35 วัน หรือขาดหายบ่อย อาจเป็นสัญญาณว่าไข่ตกไม่สม่ำเสมอ ซึ่งพบได้ในภาวะอย่างถุงน้ำรังไข่หลายใบ (PCOS) ควรปรึกษาแพทย์ อ่านเพิ่มเติม: ประจำเดือนผิดปกติ เป็นสัญญาณมีบุตรยากไหม และ PCOS กับภาวะมีบุตรยาก

อาการวันไข่ตกที่อาจสังเกตได้

• มูกช่องคลอดมากขึ้น ใส ลื่น และยืดได้
• ปวดหน่วงท้องน้อยข้างใดข้างหนึ่งเล็กน้อย บางคนเป็นไม่กี่ชั่วโมงถึง 1–2 วัน
• คัดตึงเต้านมเล็กน้อย
• ความต้องการทางเพศเพิ่มขึ้น
• อุณหภูมิร่างกายขณะพัก (วัดตอนตื่นนอน) สูงขึ้นเล็กน้อยหลังไข่ตก ซึ่งช่วยยืนยันย้อนหลังว่าไข่ตกไปแล้ว

อาการเหล่านี้ไม่ได้เกิดกับทุกคน และไม่มีอาการใดยืนยันวันไข่ตกได้แน่นอน 100% จึงควรใช้ประกอบกับวิธีอื่น

มูกไข่ตกเป็นแบบไหน

มูกบริเวณปากมดลูกเปลี่ยนไปตามฮอร์โมนในแต่ละช่วงของรอบเดือน:

• หลังประจำเดือนหมด: มักแห้งหรือมีน้อย
• ช่วงก่อนไข่ตก: เริ่มมีมากขึ้น ขุ่น เหนียว
• ช่วงใกล้ไข่ตก: ใส ลื่น ยืดได้เป็นสาย คล้ายไข่ขาวดิบ เป็นช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์สูงที่สุด
• หลังไข่ตก: ข้นขึ้นและลดลง

บางคนอาจมีมูกปนเลือดสีชมพูหรือน้ำตาลเล็กน้อยช่วงไข่ตกได้ แต่หากตกขาวมีกลิ่นเหม็น คัน สีเขียวหรือเหลืองเข้ม หรือมีเลือดออกผิดปกติ ควรพบแพทย์

วิธีเช็กวันไข่ตกให้แม่นขึ้น

• ที่ตรวจไข่ตก (LH test) ตรวจหาฮอร์โมนที่พุ่งสูงก่อนไข่ตก อ่านวิธีใช้ได้ที่ ที่ตรวจไข่ตก ใช้ยังไง
• วัดอุณหภูมิร่างกายตอนตื่นนอนทุกวัน เพื่อดูแนวโน้มย้อนหลัง
• อัลตราซาวด์ติดตามขนาดฟองไข่โดยแพทย์ ซึ่งแม่นยำที่สุด นิยมใช้ในการรักษา เช่น การดูฟองไข่ก่อนทำ IUI
• ตรวจเลือดดูระดับฮอร์โมนตามที่แพทย์แนะนำ

ควรมีเพศสัมพันธ์ช่วงไหนถึงจะท้องง่าย

แนะนำให้มีเพศสัมพันธ์ทุก 1–2 วันในช่วง 5 วันก่อนไข่ตกจนถึงวันไข่ตก ไม่จำเป็นต้องจับวันให้ตรงเป๊ะจนเครียด การมีเพศสัมพันธ์สม่ำเสมอราว 2–3 ครั้งต่อสัปดาห์ตลอดรอบเดือนก็ช่วยให้ครอบคลุมช่วงไข่ตกได้ อ่านเคล็ดลับเพิ่มเติม: อยากมีลูกต้องทำอย่างไร

เมื่อไหร่ควรปรึกษาแพทย์

• ฝ่ายหญิงอายุน้อยกว่า 35 ปี พยายามมีลูกมา 1 ปีแล้วยังไม่ตั้งครรภ์
• ฝ่ายหญิงอายุ 35 ปีขึ้นไป พยายามมา 6 เดือนแล้วยังไม่ตั้งครรภ์
• รอบเดือนผิดปกติมาก หรือไม่พบสัญญาณไข่ตกเลย
• มีประวัติโรคทางนรีเวช เช่น เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ หรือเคยผ่าตัดในอุ้งเชิงกราน

แพทย์จะประเมินการตกไข่และปัจจัยอื่นของทั้งคู่ เพื่อวางแผนที่เหมาะสม ดูขั้นตอนได้ที่ นัดพบแพทย์ครั้งแรกที่ GFC

คำถามที่พบบ่อย

ไข่ตกกี่วันหลังประจำเดือนหมด?

ไข่ตกไม่ได้นับจากวันที่ประจำเดือนหมด แต่ขึ้นกับความยาวรอบเดือน สำหรับรอบ 28 วัน ไข่มักตกราววันที่ 14 นับจากวันแรกที่ประจำเดือนมา หรือประมาณ 14 วันก่อนประจำเดือนรอบถัดไป

วันไข่ตกมีกี่วัน?

ไข่ตกเพียงครั้งเดียวต่อรอบ และไข่อยู่ได้ราว 12–24 ชั่วโมง แต่ช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์รวมประมาณ 6 วัน คือ 5 วันก่อนไข่ตกรวมกับวันไข่ตก

มีเพศสัมพันธ์หลังไข่ตกแล้วท้องได้ไหม?

ถ้าเกินราว 1 วันหลังไข่ตกไปแล้ว โอกาสตั้งครรภ์จะลดลงมาก เพราะไข่มีอายุสั้น การมีเพศสัมพันธ์ก่อนไข่ตกจึงมีโอกาสมากกว่า

แอปนับวันไข่ตกแม่นไหม?

แอปส่วนใหญ่คำนวณจากรอบเดือนเฉลี่ย จึงค่อนข้างใช้ได้ในคนที่รอบเดือนสม่ำเสมอ แต่ถ้ารอบไม่แน่นอน ควรใช้ร่วมกับที่ตรวจไข่ตก การสังเกตมูก หรือปรึกษาแพทย์